Przy wyborze miejsca upamiętnienia zmarłej osoby uwagę zwraca się nie tylko na samą płytę, ale też na jej relację z przestrzenią wokół grobu. Współczesne projekty często odchodzą od licznych ornamentów na rzecz łatwych kształtów, spokojnych powierzchni i czytelnego układu poszczególnych części. Innowacyjne nagrobki mogą przyjmować formę jednej zwartej bryły albo składać się z kilku elementów ustawionych na różnych wysokościach.
W obu przypadkach ważne jest zachowanie właściwych proporcji. Zbyt masywna tablica może dominować nad niewielką kwaterą, jednak bardzo niski projekt może wyglądać nieproporcjonalnie przy wysokich nagrobkach znajdujących się obok. Podczas oglądania gotowych realizacji łatwo skupić się na kolorze kamienia czy kształcie liternictwa, natomiast w realnym miejscu równie istotne okazują się szerokość przejścia, położenie sąsiednich grobów a także dostęp do poszczególnych powierzchni.
Dużo wyborów tyczy się samego wykończenia kamienia. Ten sam materiał może wyglądać inaczej w współzależności od tego, czy zostanie wypolerowany, zmatowiony czy poddany obróbce nadającej mu bardziej wyraźną fakturę. Gładka powierzchnia daje możliwość mocno wyeksponować naturalny rysunek kamienia, niemniej jednak równocześnie może uwidaczniać ślady wody, kurz i drobne zabrudzenia. Na powierzchniach strukturalnych część takich śladów jest mniej widoczna, za to ich czyszczenie może wymagać dokładniejszego podejścia. Podobne współzależności dotyczą napisów. Przy ciemnym tle jasne litery są łatwe do zauważenia, lecz sposób ich utworzenia powinien odpowiadać materiałowi oraz planowanemu rozmieszczeniu całej inskrypcji. Przy dłuższym tekście kłopotem może być nie sama wielkość liter, niemniej jednak brak stosownej przestrzeni w gronie poszczególnymi wierszami. Projekt warto więc oceniać też pod kątem czytelności, a nie jedynie wyglądu pojedynczego fragmentu.
W przypadku, gdy rozważane są innowacyjne pomniki na cmentarz, istotny staje się także sposób wykorzystania dostępnego miejsca. Pionowa część może pełnić funkcję głównego nośnika napisów, w trakcie gdy płyta pozioma pozostaje bardziej oszczędna. Innym rozstrzygnięciem jest rozłożenie informacji na kilka płaszczyzn, co zmienia natomiast sposób odbioru całej konstrukcji. W praktyce ograniczeniem bywają niewielkie wymiary grobu albo bliskość innych pomników. Należy wówczas zdecydować, które elementy są rzeczywiście potrzebne, a które można pominąć bez zaburzania założonego układu. Znaczenie moraz miejsce na znicze i kwiaty. Jeśli zostanie przewidziane zbyt blisko krawędzi, w trakcie użytkowania mogą powstawać zabrudzenia od wosku, ziemi albo wody. O ile jednakże przestrzeń ta zostanie całkowicie wydzielona, może zmodyfikować proporcje projektu. Są to drobne kwestie, niemniej jednak właśnie one często decydują o praktycznym charakterze całego rozwiązania.
Na wygląd i trwałość konstrukcji wpływa też sposób przygotowania miejsca. Sam kamień nie rozwiązuje problemów wynikających z nierównego podłoża, różnicy poziomów czy okresowego gromadzenia się wody. Przy większych płytach trzebw dodatku uwzględnić ich ciężar i sposób podparcia. W innym przypadku poszczególne elementy mogą z w pewnych sytuacjach przemienić własne położenie, co wpływa zarówno na estetykę, jak i na stabilność całej konstrukcji. Nie bez znaczenia pozostają również oczekiwania aktualne na konkretnym cmentarzu. Mogą one dotyczyć wymiarów, materiałów, wyglądu elementów dodatkowych oraz organizacji prac montażowych. Dlatego projekt przygotowany bez uwzględnienia tych warunków może później wymagać korekty. W praktyce najwięcej przekształceń pojawia się właśnie wtedy, gdy początkowa koncepcja została opracowana wyłącznie na bazie zdjęcia albo katalogowego wzoru, bez sprawdzenia rzeczywistych wymiarów i warunków panujących przy konkretnym grobie.
Sprawdź: nagrobek podwójny częstochowa.